3D Baskıda Filament Seçimi: PLA, PETG, ABS, TPU

PLA (polilaktik asit, polilaktat), 3D baskılamanın ekmek teknesidir: kolay basılır, keskin detay verir, çekme (warping) derdi yoktur (yahut minimumdur) ve mısır nişastası bazlı olduğu için rahatsız edici bir koku salmaz. Sertliği yüksektir; maketler, prototipler, dekoratif parçalar ve zorlanmayan mekanik parçalar için idealdir.

Zayıf noktası sıcaklıktır: yaklaşık 50-60°C üzerinde yumuşamaya başlar. Yaz güneşinde park etmiş bir arabanın içi bu sınırı rahat aşar. Darbe dayanımı da ABS ve PETG'nin gerisindedir.

PETG, su şişelerinden bildiğimiz PET malzemenin 3D baskıya kimyasal olarak modifiye edilmiş hâlidir ve atölyemizde fonksiyonel parçalar için varsayılan tercihimizdir. PLA'dan belirgin şekilde tok (daha az kırılgan), yaklaşık 75-80 °C'ye kadar formunu korur ve neme, kimyasallara dayanımı iyidir. Braketler, tutucular, dış mekân parçaları ve sıvıyla temas eden yüzeyler dahil, fonksiyonel parçaların büyük çoğunluğunda önce PETG oldukça iyi bir seçimdir. Çünkü ABS kadar zahmetli basılmadan, zararlı kimyasalları ortaya salmadan neredeyse aynı dayanımı verir.

Bedeli küçük kozmetik ödünlerdir: PETG iplenmeye (stringing) biraz daha meyillidir ve yüzeyi PLA kadar mat-temiz çıkmayabilir. Bu ödünler, çoğu fonksiyonel parça için ABS'nin getirdiği baskı zorluğuna kıyasla küçüktür.

ABS, Bir kiymasal karışım: yaklaşık 95-100°C'ye kadar dayanır, toktur ve işlenebilir, zımparalanır, aseton buharıyla parlatılabilir. Ama atölyemizde ABS'yi varsayılan olarak önermiyoruz; PETG'yi destekliyoruz ve ABS'ye yalnızca gerçekten gerektiğinde, sizinle birlikte karar vererek geçiyoruz. Bu durumda genellikle iki seçenekle karşılaşıyoruz: parça PETG'nin ~75-80°C sınırını aşan bir sıcaklığa maruz kalacaksa (motor bölmesi, güneşte kalan otomotiv parçaları gibi) veya zımpara + aseton buharıyla pürüzsüz/parlak bir yüzey bitişi şartsa.

Basması da en zorudur: soğurken çok çeker, katman ayrılmasına ve köşe kalkmasına eğilimlidir; kapalı kasa (enclosure) neredeyse şarttır ve baskı sırasında koku yayar. Atölyemizdeki Creality K1 Max'in kapalı kasası ABS işlerinde tam da bu yüzden devreye girer. Ama önce PETG'nin işi görüp görmeyeceğini birlikte değerlendiririz.

TPU esnek bir poliüretandır — lastik gibi bükülür, burulur, geri döner. Contalar, titreşim takozları, telefon kılıfları, tekerlekler ve darbe emici parçalar TPU'nun alanıdır. Sertlik derecesi "Shore" değeriyle anılır (en yaygını 95A).

Esnekliği, baskıyı yavaşlatır: TPU aceleye gelmez ve ince ayar ister. Boyut hassasiyeti rijit malzemeler kadar keskin değildir; sıkı toleranslı parçalarda bunu hesaba katmak gerekir.